Önce haber verin, sonra müdahale edin
Yangın dolabına gitmeden önce yapılması gereken iki şey vardır: binadaki diğer kişileri uyarmak ve itfaiyeyi aramak. Müdahale her zaman ikinci sıradadır. Tek başına kalmış bir kişinin, kimseye haber vermeden yangına müdahale etmesi hem müdahalenin başarısız olma ihtimalini hem de kişinin risk altında kalma süresini artırır.
Müdahale kararı yangının büyüklüğüne bakılarak verilir. Yangın dolabı, başlangıç aşamasındaki yangınlar içindir. Duman odayı doldurmuşsa, alevler tavana ulaşmışsa ya da geri çekilme yolunuz kapanacaksa müdahale etmeyin; alanı boşaltın ve kapıyı kapatarak yangının yayılmasını yavaşlatın.
Adım adım kullanım
Dolabın kullanımı, hortum tipine göre küçük bir fark taşır. Kauçuk (yarı sert) hortumlu makaralı sistemlerde hortum tamamı serilmeden de su verilebilir; bez (yassı) hortumlu sistemlerde ise hortumun tamamı serilmeden su verilmez.
- Dolabın kapağını açın. Kapak önünde malzeme varsa önce onu kaldırın.
- Hortumu makaradan çekerek yangının olduğu noktaya doğru götürün.
- Bez hortumlu sistemde hortumun tamamını serin; kauçuk hortumda bu adım gerekmez.
- Vanayı açın ve suyun hatta gelmesini bekleyin.
- Lansı iki elle kavrayın; su basıncı hortumu geri itebilir, hazırlıklı olun.
- Suyu alevin kendisine değil, yanan malzemenin tabanına doğru verin.
- Geri çekilme yolunuz daima arkanızda açık kalsın; yangınla aranıza kapı almayın.
En sık yapılan hatalar
Sahada ve binada karşılaşılan hataların çoğu yangın anında değil, öncesinde yapılır. Dolabın önüne malzeme konulması, kapağın kilitlenmesi, hortumun yanlış sarılması ve vananın kapalı unutulması bunların başında gelir. Müdahale anında fark edilen bir eksik, kaybedilmiş zaman demektir.
İkinci grup hata, müdahale sırasında yapılır: suyu alevin ucuna vermek, hortumu tek elle tutmak, geri çekilme yolunu kapatacak biçimde ilerlemek ve elektrikli bir yangına su ile müdahale etmek. Elektrik kaynaklı yangınlarda önce enerjinin kesilmesi gerekir; kesilemiyorsa su ile müdahale edilmez.
Kullanmayı bilmek tatbikatla olur
Bir yangın dolabının varlığı tek başına güvenlik sağlamaz; onu kullanacak kişilerin daha önce en az bir kez denemiş olması gerekir. Tatbikatta hortumun ağırlığı, suyun basıncı ve lansın geri tepmesi deneyimlenir. Bunları ilk kez yangın anında öğrenmek, müdahalenin başarısız olmasının en yaygın sebebidir.
Bu yazı yol göstermek için hazırlanmıştır. Bağlayıcı olan, Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik hükümleri ve binanızın onaylı yangın projesidir; uygulama kararları proje müellifi ve yetkili merci ile birlikte verilmelidir.