Soru “kaç adet” değil, “her noktaya ulaşılıyor mu”
Yangın dolabı adedi, binanın metrekaresine bakılarak bulunan bir sayı değildir. Belirleyici olan erişimdir: korunan alanın her noktasına, dolaptaki hortumla ulaşılabilmelidir. Bu yüzden aynı büyüklükteki iki kat, geometrileri farklıysa farklı sayıda dolap gerektirebilir. Uzun ve dar bir koridor ile bölmelerle ayrılmış bir kat aynı değildir.
Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik bu konuda açıktır: yangın dolapları, her katta ve yangın duvarları ile ayrılmış her bölümde aralarındaki uzaklık 30 m’den fazla olmayacak şekilde düzenlenir; mümkün olduğu kadar koridor çıkışı ve merdiven sahanlığı yakınına, kolaylıkla görülebilecek biçimde yerleştirilir. Bina yağmurlama sistemiyle korunuyor ve katlara itfaiye su alma ağzı bırakılmışsa, dolaplar ıslak tip yağmurlama branşman hattından beslenebilir ve aralarındaki uzaklık 45 m’ye kadar çıkarılabilir.
Zorunluluk her binada doğmaz. Yönetmelik yangın dolabını; yüksek binalarda, toplam kapalı kullanım alanı 1000 m²’den büyük imalathane, atölye, depo, konaklama, sağlık, toplanma amaçlı ve eğitim binalarında, alanlarının toplamı 600 m²’den büyük kapalı otoparklarda ve ısıl kapasitesi 350 kW’ın üzerindeki kazan dairelerinde mecburi tutar.
Konumu belirleyen dört ölçüt
Adet netleştikten sonra sıra konuma gelir. Yanlış yere konulmuş bir dolap, sayıyı tamamlamış olsa bile işe yaramaz.
- Kaçış yolu üzerinde ve kolay görülebilecek bir noktada olmalı.
- Kapının açılışını, geçişi ve kaçış genişliğini engellememeli.
- Önü her koşulda açık kalmalı; malzeme, palet ya da mobilya konulmamalı.
- Merdiven sahanlığı ve kat çıkışı gibi herkesin bildiği noktalarda tercih edilmeli.
Kat, saha ve depo farkı
Bina içinde yerleşim koridor ve kaçış yolu üzerinden kurulur. Açık sahalarda ve depo alanlarında ise mesafeler büyür, araç trafiği devreye girer ve hidrant hattıyla birlikte düşünülmesi gerekir. Bu tür alanlarda harici yangın dolapları ve hidrant dolapları kullanılır.
Depolarda özel bir tuzak vardır: raf düzeni zamanla değişir ve başlangıçta doğru konumlanmış bir dolabın önü kapanır. Yerleşim planı yapılırken dolap önündeki alanın zeminde işaretlenmesi, bu sorunu büyük ölçüde ortadan kaldırır.
Bu yazı yol göstermek için hazırlanmıştır. Bağlayıcı olan, Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik hükümleri ve binanızın onaylı yangın projesidir; uygulama kararları proje müellifi ve yetkili merci ile birlikte verilmelidir.